Met reden geloven


 
IndexFAQZoekenRegistrerenGebruikerslijstGebruikersgroepenInloggen

Deel | 
 

 Christelijke waarden

Vorige onderwerp Volgende onderwerp Go down 
AuteurBericht
Kheops

avatar

Aantal berichten : 184
Leeftijd : 38
Woonplaats : Leuven
Registration date : 10-05-07

BerichtOnderwerp: Christelijke waarden   za mei 26, 2007 9:11 am

Hoezo, christelijke waarden?

In opiniebijdragen over de christelijke waarden en de Europese grondwet werd de vraag gesteld of God nu taboe is. Mij valt een veel ernstiger taboe op: dat van de historische waarheid.

Een eerste thema betreft de wortels van onze beschaving. Niemand betwist dat de Grieks-Romeinse cultuur en het christendom de basis gevormd hebben, met een Germaanse en een Slavische inbreng. Maar als je binnen deze invloeden gaat zoeken naar de doorslaggevende factor die onze beschaving gebracht heeft tot de unieke internationale positie die ze in de twintigste eeuw heeft bereikt, dan is het antwoord zonder meer: de wetenschap. De ontwikkeling daarvan, vooral sinds de zestiende eeuw, is in essentie te danken aan de Griekse wis- en natuurkunde , aangevuld met de Arabische rekenkunde en algebra. Het christendom heeft daar niets mee te maken.

Er was ook de impact van de techniek en de kapitalistische economie, maar ook daarvan zijn de christelijke wortels ver te zoeken. Die wetenschap leidde tot een nieuwe filosofie in de zeventiende en de achttiende eeuw, waarbinnen ook de ideeŽn over onder meer vrijheid, gelijkheid en volkssoevereiniteit hun huidige betekenis kregen. Net zoals met de wetenschap fungeerde de christelijke traditie hier essentieel als een dominante structuur waartegen men zich afzette. In algemene regel is het onjuist dat de godsdiensten eeuwenlang de ,,intellectuele software'' leverden voor hun maatschappijen, maar als je de rol van ,,steen des aanstoots'' ook een bijdrage noemt, geldt dat wel enigszins voor het christendom.

De tweede vraag betreft de invloed van de ,,christelijke waarden'' op het verloop van de geschiedenis. Dat alle mensen voor God (Amon) gelijk zijn, zei men in Egypte al in 2000 v.C.: ,,Ik maakte de grote overstroming zodat de arme man er zijn deel van zou hebben zoals de rijke man; ik maakte iedere mens zoals zijn medemens.'' Ook de naastenliefde en de werken van barmhartigheid (de hongerigen spijzen, de dorstigen laven, de naakten kleden...) waren daar al gangbaar rond 1000 v.C.. "Bemin uw vijanden" vinden we vanaf de zevende eeuw v.C. zowel in Egypte als in BabyloniŽ, en rond 500 v.C. kende men in China de Gulden Regel ,,doe een ander niet aan wat je niet zou willen dat die andere jou aandoet''. Een paar eeuwen vůůr Christus verkondigden de stoÔcijnen al dat wij allen in menselijke waardigheid gelijk zijn en dat wij een algemene mensenliefde (filanthropia) moeten nastreven.

Hiermee wil ik de bijdrage van de evangeliŽn niet minimaliseren. In twee parabels, Mattheus, 25,31-46 en Lucas, 10,30-37, worden die waarden zo mooi geformuleerd dat ze veel mensen hebben ontroerd en be√Įnvloed; en tijdens de eerste drie eeuwen onderscheidde het christendom zich op markante wijze door caritatieve activiteiten (wat we thans ook bij islamitische groepen vaststellen) en vooral door een radicaal pacifisme.

Maar dat is niet het hele verhaal. Heel vroeg al vertoonde het christendom ook inhumane trekken: de haat tegen joden en ketters, de ondergeschikte positie van de vrouw en vooral: de goedkeuring van de slavernij. En toen de Kerk in de vierde eeuw een alliantie aanging met de staat, raakte (in het Westen) de liefdadigheid op het achterplan en werd het pacifisme overal vervangen door een verheerlijking van het geweld. Van dan af werden massa's heidenen, ketters, joden, moslims, protestanten, katholieken, noem maar op, in naam van het geloof vervolgd of vermoord. De bloedige godsdienstoorlogen van de zestiende en zeventiende eeuw en de uitbuiting en uitroeiing van ,"wilden" in de kolonies, met de missionering als excuus, vormden wel absolute dieptepunten, maar genocide onder christenen bleef tot het eind van de twintigste eeuw in Europa een gruwelijke realiteit.

Een tweede eeuwenlange negatie van de zogenaamd christelijke waarden van vrijheid, gelijkheid en liefde, was het instandhouden van de slavernij. In de bijbel, maar ook bij de kerkvaders en theologen tot in de zeventiende eeuw, werd dit instituut aanvaard en verdedigd. Vanaf de vijfde eeuw was de kerk de grootste slavenhouder van Europa en zelfs toen de slavernij in het noorden om economische redenen verdween, bleef die in Zuid-Europa bestaan: priesters, kloosterlingen, bisschoppen en zelfs de paus hadden tot ver in de achttiende eeuw slaven.

De handel in negerslaven (zestiende tot achttiende eeuw), zo mogelijk nog gruwelijker dan de holocaust, was volledig in handen van christenen en gebeurde met kerkelijke goedkeuring. In de zo bijbelvaste Verenigde Staten verdween de slavernij pas na een bloedige burgeroorlog (1865) en in Zuid-Amerika hadden ook kloosters nog slaven tot ver in de negentiende eeuw. In het orthodoxe Rusland werd de slavernij al in 1881 afgeschaft, maar in het katholieke BraziliŽ gebeurde dat pas in 1888. Als er achttien eeuwen nodig waren vooraleer al die gelovigen, zowel leken als hiŽrarchie, tot het inzicht kwamen dat slavernij een onduldbare aantasting was van de menselijke waardigheid, dan is er met dat christelijke erfgoed wel iets misgelopen. En waar waren de liefde en de verdraagzaamheid toen de joden eeuw na eeuw door die christenen werden vernederd, vervolgd en vermoord? Moeten we herhalen dat de Shoah plaatsvond in een land dat in verpletterende meerderheid katholiek of protestants was, zonder dat de hoogste kerkelijke leiders daar ook maar iets tegen inbrachten?

Wie verder nog het lijstje afloopt van de kruistochten, de inquisitie, culminerend in het levend verbranden van onschuldige heksen, de onderdrukking van de vrouw, het onbegrip voor de sociale problemen in de negentiende eeuw, enzovoorts, kan niet anders dan besluiten dat geen enkele godsdienst, ideologie of beweging, door de geschiedenis heen een zo breed spoor van bloed en tranen, van verdrukking en uitbuiting, van dood en vernieling achter zich gelaten heeft, als het christendom.

Ik betwist niet dat het evangelie nu en dan voor christenen een inspiratiebron geweest is om zich in te zetten voor hun medemens, maar de keerzijde van de medaille is zo verschrikkelijk dat er weinig reden is om naar die christelijke waarden te verwijzen als een uniek erfgoed waarop we fier zouden mogen zijn.

In de ethische tradities die vanuit Egypte en BabyloniŽ, via joods-christelijke en Grieks-Romeinse overlevering tot ons zijn gekomen, zitten waardevolle elementen. Maar de god van het christendom heeft daar geen alleenrecht op, en wij allen, kinderen van deze beschaving, moeten vooral beschaamd zijn dat onze voorouders er, doorheen die hele geschiedenis, zo weinig respect voor betoond hebben.

Misschien is nu de tijd gekomen om ze niet langer als pionnen op het schaakspel van ethische discussies te zien, maar om ze nu eens eindelijk, in hun Verlichte formulering, voor ons continent en voor de wereld, tot hun recht te laten komen.

prof. Etienne Vermeersch


Quid?
Terug naar boven Go down
Profiel bekijken
.



Aantal berichten : 156
Registration date : 15-05-07

BerichtOnderwerp: Re: Christelijke waarden   za mei 26, 2007 1:23 pm

Ik vind 't een interessant stuk, maar toch wil ik even wat kwijt. Hoe denk je dat het 'Westen' ontstaan is? Door de wetenschap? Europa werd bestuurd door de paus en dat heeft wel degelijk met het christendom te maken. En wat kapitalisme betreft, helaas heeft de Kerk daar wel degelijk mee te maken: aflaten.

Ten tweede, even als extraatje: de Kerk is God niet. Dus wat het christendom heeft fout gedaan is niet de schuld van God en zo kan je ook niet alle christenen bestempelen (ik zeg ook niet dat dat gebeurt in dat stuk).
Terug naar boven Go down
Profiel bekijken
Alex
Admin
avatar

Aantal berichten : 487
Woonplaats : Geen vaste
Registration date : 25-04-07

BerichtOnderwerp: Re: Christelijke waarden   zo mei 27, 2007 1:09 am

Citaat :
Ik betwist niet dat het evangelie nu en dan voor christenen een inspiratiebron geweest is om zich in te zetten voor hun medemens, maar de keerzijde van de medaille is zo verschrikkelijk dat er weinig reden is om naar die christelijke waarden te verwijzen als een uniek erfgoed waarop we fier zouden mogen zijn.

Als ik zeg dat de Nederlandse wet goed is, en dan we die zeker moeten houden, maar er zijn veel mensen die zich er niet aan gehouden hebben (criminelen), is dat dan een reden om de Nederlandse wet maar af te schaffen?

De keerzijde van de Nederlandse wet is dat veel mensen er zich niet aan houden, ze overtreden de wet. Maar de wet zelf is goed in zichzelf.

Christelijke waarden zijn dan als erfgoed (de dingen die ermee gebeurt zijn) voor jou niet iets om trots op te zijn (alhoewel het aantal positieve voorbeelden stukken groter is dan die jij opnoemt, alleen die halen het nieuws of de geschiedenis niet), maar Christelijke principes zijn wel uniek (zeker voor Europa).

_________________
Credo quia absurdum ?!
Terug naar boven Go down
Profiel bekijken http://hamorlehem.blogspot.com/
Kimchi



Aantal berichten : 30
Registration date : 07-05-07

BerichtOnderwerp: Re: Christelijke waarden   zo mei 27, 2007 7:01 am

Sion schreef:
Ik vind 't een interessant stuk, maar toch wil ik even wat kwijt. Hoe denk je dat het 'Westen' ontstaan is? Door de wetenschap? Europa werd bestuurd door de paus en dat heeft wel degelijk met het christendom te maken. En wat kapitalisme betreft, helaas heeft de Kerk daar wel degelijk mee te maken: aflaten.

Ten tweede, even als extraatje: de Kerk is God niet. Dus wat het christendom heeft fout gedaan is niet de schuld van God en zo kan je ook niet alle christenen bestempelen (ik zeg ook niet dat dat gebeurt in dat stuk).

het "westen" is ontstaan door een nood aan handel en handelscontacten rond de 15de eeuw.
Wij lagen aan de afgrond van het wereldsysteem in die toenmalige tijd, het nabije oosten en azie waren toen de grootmachten.
Wij als europeanen (niet westerlingen) hebben onze achterstand van de 15de - 19de eeuw kunnen inhalen door roof, monopolie en afnemen van handelswegen en contacten en door de industriele revolutie, niet door religie.
Het westen is er dankzij andere culturen.
Er komt nu trouwens ook meer bewijs naar boven door onderzoek dat Europe zijn inhaalbeweging heeft voltooid en dat Azie weer naar zijn toenmalige machtspositie terugkeert. so much for the west Smile
Terug naar boven Go down
Profiel bekijken
Kimchi



Aantal berichten : 30
Registration date : 07-05-07

BerichtOnderwerp: Re: Christelijke waarden   zo mei 27, 2007 7:03 am

[quote="Kimchi"]
Sion schreef:
Ik vind 't een interessant stuk, maar toch wil ik even wat kwijt. Hoe denk je dat het 'Westen' ontstaan is? Door de wetenschap? Europa werd bestuurd door de paus en dat heeft wel degelijk met het christendom te maken. En wat kapitalisme betreft, helaas heeft de Kerk daar wel degelijk mee te maken: aflaten.

Ten tweede, even als extraatje: de Kerk is God niet. Dus wat het christendom heeft fout gedaan is niet de schuld van God en zo kan je ook niet alle christenen bestempelen (ik zeg ook niet dat dat gebeurt in dat stuk).

het "westen" is ontstaan door een nood aan handel en handelscontacten rond de 15de eeuw.
Wij lagen aan de afgrond van het wereldsysteem in die toenmalige tijd, het nabije oosten en azie waren toen de grootmachten.
Wij als europeanen (niet westerlingen) hebben onze achterstand van de 15de - 19de eeuw kunnen inhalen door roof, monopolie en afnemen van handelswegen en contacten, nood aan ontdekkingsreizen omdat we geen grondstoffen hadden of ander waardevol export materiaal en uiteindelijk door de industriele revolutie, niet door religie.
Het westen is er dankzij andere culturen.
Er komt nu trouwens ook meer bewijs naar boven door onderzoek dat Europe zijn inhaalbeweging heeft voltooid en dat Azie weer naar zijn toenmalige machtspositie terugkeert. so much for the west Smile
Terug naar boven Go down
Profiel bekijken
Gesponsorde inhoud




BerichtOnderwerp: Re: Christelijke waarden   

Terug naar boven Go down
 
Christelijke waarden
Vorige onderwerp Volgende onderwerp Terug naar boven 
Pagina 1 van 1

Permissies van dit forum:Je mag geen reacties plaatsen in dit subforum
Met reden geloven :: Faith :: Gesloten topics-
Ga naar: